Od wydawcy:
Powojenna Polska była areną wielkiej migracji ludzi ze wsi i miasteczek do większych miast. Co jednak z przedstawicielami inteligencji, którzy obrali kierunek przeciwny? Tytułowi „lekarze prowincjonalni” są wymownym przykładem tej grupy. O ich losach – lekarzy, stomatologów, felczerów, pielęgniarek i położnych, którzy zdecydowali się na pracę na prowincji w pierwszych dwudziestu pięciu latach PRL-u – z Marcinem Stasiakiem porozmawia Bartosz Panek.
Po II wojnie światowej jedną z najważniejszych obietnic nowej władzy było wprowadzenie powszechnej opieki zdrowotnej. Medycyna – tak jak prąd i oświata – miała dotrzeć do wszystkich.
Aleksander Bałasz wsiadł do pociągu w Krakowie zimą 1946 roku, gnany ciekawością i poszukiwaniem źródła utrzymania. Konstanty Muraszko zrobił to samo, tyle że w 1945 roku w Bezdanach. Stanisław Bayer do Polski wrócił w 1947 roku. Przypłynął statkiem, jak to bywało w przypadku żołnierzy 2 Korpusu. Krystyna Modrzewska wyruszyła w drogę wiosną 1957 roku.
Wykształceni w dużych miastach, jechali leczyć do miasteczek, osad, osiedli, wsi. Czasem z poczucia misji, czasem z nakazu pracy. Przywozili ze sobą wiedzę, nowoczesne rozwiązania techniczne i nowe standardy higieny. Zaczynali często w warunkach polowych – bez mieszkań, mebli i wyposażenia gabinetów.
Marcin Stasiak fascynująco opowiada o ich losach. Z fragmentów biografii, wspomnień oraz pamiętników lekarzy, stomatologów, felczerów, pielęgniarek i położnych wydobywa nie tylko historię modernizacji, ale także opowieść o przemianach polskiego społeczeństwa w pierwszych dwudziestu pięciu powojennych latach.
Marcin Stasiak – historyk, adiunkt w Katedrze Antropologii Historycznej i Teorii Historii w Instytucie Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autor książki „Stadion na peryferiach” (wraz z Martą Kurkowską-Budzan) oraz pracy „Polio w Polsce 1945–1989. Studium z historii niepełnosprawności”, która została wyróżniona Nagrodą Historyczną „Polityki” w 2022 roku w kategorii monografie naukowe. W swoich tekstach łączy szeroką perspektywę społeczną z historiami życia indywidualnych bohaterów i bohaterek – fascynującymi biografiami tak zwanych zwykłych ludzi.
Bartosz Panek – dziennikarz radiowy, reporter, producent i animator środowiska twórców audio. Współzałożyciel Fundacji Audionomia i Free Range Productions. Absolwent Instytutu Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Warszawskiego; studiował również na uniwersytecie w Trieście. Połowę życia spędził przed mikrofonem. Od marca 2024 roku jest redaktorem naczelnym Studia Reportażu i Dokumentu Polskiego Radia, wcześniej był dziennikarzem Programu 2 PR. Autor setek audycji oraz kilkudziesięciu reportaży i dokumentów, z których wiele było prezentowanych także we Włoszech, Francji, Holandii, Chorwacji, Wielkiej Brytanii i na Litwie. Laureat Prix Italia, jednego z najważniejszych wyróżnień dla twórców radiowych na świecie. Stypendysta Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Miasta Stołecznego Warszawy. Autor reportażu o Tatarach w Polsce „U nas każdy jest prorokiem. Zboże rosło jak las” – to jego druga książka. Reportaż ten otrzymał Nagrodę Młodzieżowych Klubów Historycznych im. Kazimierza Moczarskiego, nominację do nagrody Grand Press oraz znalazł się w finale Literackiej Nagrody Warmii i Mazur „Wawrzyn”.
